SI (Uluslararası) Birim Sistemi

Uluslararası Birim Sistemi ya da Uluslararası Ölçüm Sistemi (Fransızca: Système international d’unités, kısaca SI), 1960’taki “Ağırlıklar ve Ölçümler” genel konferansında tanımlandı ve buna resmi bir statü verildi. Bu sistem bilimde ve teknolojide kullanmak üzere önerilmiştir. SI Birim Sistemi’nin genel kabulü, teknik iletişimi kolaylaştırmaya yöneliktir. MKS birim sistemiyle doğrudan ilgilidir.

 10’luk Çarpanlar

Metrik sistemde, sayılar 10’un katı veya askatı olarak ilerler. İlerlemeyi göstermek için Latince kökenli önek (prefix) kullanılır. Örnek tabloyu aşağıda bulabilirsiniz.

MetinSembolFaktör
teraT1,E+12
gigaG1,E+09
megaM1,E+06
kilok1,E+03
hectoh1,E+02
decada1,E+01
1,E+00
decid1,E-01
centic1,E-02
millim1,E-03
microμ1,E-06
nanon1,E-09
picop1,E-12

 Orijinal Metrik Sistem

  • Uzunluk için Metre
  • Alan (arazi) için Ar (100 m2)
  • Hacim (Katı) için Ster “stère” (1 m3)
  • Hacim (Sıvı) için Litre (1 dm3)
  • Kütle için Gram

 Santimetre – Gram – Saniye (CGS) Birim Sistemi

Uzunluk birimini santimetre (cm), kütle birimini gram (g), zaman birimini ise saniye (s) olarak esas alır. Metrik sistem içinde yer alır. 1874 yılında British Association (İngiliz Birliği) tarafından Advancement of Science (Bilimde İlerleme) için ortaya atılmış ve birçok bilim adamı tarafından hemen benimsenmiştir.

Variants of the metric system
QuantityCGSMKSMTS
distance, displacement, length, height, etc. (d, x, l, h, etc.)centimetre (cm)metre (m)metre
force (F)dyne (dyn)newton (N)sthene (sn)
pressure (P or p)barye (Ba)pascal (Pa)pièze (pz)
energy (E, Q, W)erg (erg)joule (J)kilojoule (kJ)
power (P)erg/swatt (W)kilowatt (kW)
viscosity (µ)poise (p)Pa·spz·s

Metre – Kilogram – Saniye (MKS) Birim Sistemi

CGS sisteminin elektriğe uygun olmaması nedeniyle 1893 yılında Chicago’da düzenlenen Uluslararası Elektrik Kongresinde tanımlanmıştır. Uzunluk birimini metre (m), kütle birimini kilogram (kg), zaman birimini ise saniye (s) olarak esas alır. Elektriksel birimler olarak da amper ve ohm eklenmiştir. Bu birim sistemi daha sonra SI (International System of Unit) Birim Sisteminin temelini oluşturacaktır.

Metre – Ton – Saniye (MTS) Birim Sistemi

Uzunluk birimini metre (m), kütle birimini ton (t), zaman birimini ise saniye (s) olarak esas alır. Bu sistemde kuvvet için “sthène”, basınç için “pièze” kullanılır. Bu sistem Fransa’da icat edilmiş ve 1933 ile 1955 yılları arasında Fransa ve Sovyet Rusya’da kullanılmıştır.

QuantityDimensionSI unit and symbolLegacy unit and symbolConversion factor
TimeTsecond (s)second (s)1
LengthLmetre (m)centimetre (cm)0.01
ångström (Å)10−10
MassMkilogram (kg)gram (g)0.001
Electric currentIampere (A)international ampere1.000.022
abampere or biot10.0
statampere3.335641×10−10
TemperatureΘkelvin (K)centigrade (°C)[K] = [°C] + 273.15
degree Celsius (°C)1
Luminous intensityJcandela (cd)international candle0.982
Amount of substanceNmole (mol)No legacy unitn/a
AreaL2square metre (m2)are (are)100
AccelerationLT−2(m·s−2)gal (gal)10−2
FrequencyT−1hertz (Hz)cycles per second1
EnergyL2MT−2joule (J)erg (erg)10−7
PowerL2MT−3watt (W)(erg/s)10−7
horsepower (HP)745.7
Pferdestärke (PS)735.5
ForceLMT−2newton (N)dyne (dyn)10−5
sthene (sn)103
kilopond (kp)980.665
PressureL−1MT−2pascal (Pa)barye (Ba)0.1
pieze (pz)103
atmosphere (at)1.01325×105
Electric chargeITcoulomb (C)abcoulomb10
statcoulomb or franklin3.335641×10−10
Potential differenceL2MT−3I−1volt (V)international volt100.034
abvolt10−8
statvolt2.997925×102
CapacitanceL−2M−1T4I2farad (F)abfarad109
statfarad1.112650×10−12
InductanceL2MT−2I−2henry (H)abhenry10−9
stathenry8.987552×1011
Electric resistanceL2MT−3I−2ohm (Ω)international ohm100.049
abohm10−9
statohm8.987552×1011
Electric conductanceL−2M−1T3I2siemens (S)international mho (℧)0.99951
abmho109
statmho1.112650×10−12
Magnetic fluxL2MT−2I−1weber (Wb)maxwell (Mx)10−8
Magnetic flux densityMT−2I−1tesla (T)gauss (G)1×10−4
Magnetic field strengthIL−1(A/m)oersted (Oe)103/4π = 79.57747
Dynamic viscosityML−1T−1(Pa·s)poise (P)0.1
Kinematic viscosityL2T−1(m2·s−1)stokes (St)10−4
Luminous fluxJlumen (lm)stilb (sb)104
IlluminanceJL−2lux (lx)phot (ph)104
[Radioactive] activityT−1becquerel (Bq)curie (Ci)3.70×1010
Absorbed [radiation] doseL2T−2gray (Gy)roentgen (R)≈0.01[Note 8]
rad (rad)0.01
Radiation dose equivalentL2T−2sievertroentgen equivalent man (rem)0.01
Catalytic activityNT−1katal (kat)No legacy unitn/a

 

SI (Uluslararası) Birim Sistemi için yorumlar kapalı

Filed under Bilgi, Ölçü Kontrol

Comments are closed.